EIB povećava gornju granicu finansiranja 2025. godine na rekordnih 100 milijardi eura

Tokom zasjedanja u Luksemburgu Savjet guvernera EIB, koga čine ministri finansija Evropske unije, odobrio je gornju granicu finansiranja za 2025. godinu.

Savjeti direktora EIB i Evropskog investicionog fonda (EIF) ranije su dali zeleno svjetlo za povećanje finansiranja za bezbjednost i odbranu, energetske mreže i novi program TechEU u cilju jačanja tehnološkog liderstva Evrope. Takođe su odobrili strateške projekte, između ostalog za podršku privredi Ukrajine i izgradnju značajne vojne baze u Litvaniji.

„Jednoglasna podrška naših akcionara – 27 država članica – našim prijedlozima da se obezbjedi rekordan iznos finansijskih sredstava za odbranu, energetsku sigurnost i tehnološko liderstvo, pokazuje ključnu ulogu Grupacije EIB u podršci strateškim prioritetima Evrope”, rekla je predsjednica Grupacije EIB Nađa Kalvinjo.

„U svijetu u kojem se sve i svuda istovremeno mijenja, EU je simbol jasnoće, povjerenja i stabilnosti”, dodala je.

Nova gornja granica finansiranja za 2025. godinu od 100 milijardi evra utvrđena je nakon polugodišnjeg preispitivanja operativnog plana organizacije, a uključuje povećanje učešća sektora bezbjednosti i odbrane Evrope u ukupnom finansiranju na 3,5%, rekordno finansiranje u iznosu većem od 11 milijardi evra za elektroenergetske mreže i skladištenje električne energije u Evropi, kao i veću podršku za tehnološke i industrije inovacije EU.

Program TechEU i Dogovor za čistu industriju

Grupacija EIB pokreće do sada najveći program EU finansiranja za podršku inovacijama i tehnološkom liderstvu, radi privlačenja talenata, kapitala i investicija u Evropu. TechEU će u periodu 2025–2027. godine obezbjediti 70 milijardi evra u obliku vlasničkog i kvazivlasničkog kapitala, kredita i garancija Grupacije EIB i privući privatni kapital kako bi generisao najmanje 250 milijardi evra investicija.

TechEU dopunjuje „Strategiju za novoosnovana i brzorastuća preduzeća” Evropske komisije, radi podrške visokorizičnim projektima i inovativnim preduzećima u svakoj fazi investicionog ciklusa.   Omogućiće veću podršku za superračunarstvo, vještačku inteligenciju, digitalnu infrastrukturu, kritične sirovine, zelene industrije kao što su vjetroelektrane na vodi, zdravstvo, bezbjednosno-odbrambene tehnologije, robotiku i napredne materijale.

Savjet direktora EIB je odobrio i prvi paket instrumenata u okviru programa TechEU za podršku liderstvu Evrope u čistim tehnologijama, u skladu sa Dogovorom za čistu industriju EU, uključujući jačanje uzajamnih garancija za proizvodnju energije vetra i tri nova instrumenta za jačanje konkurentnosti Evrope.

Paket vredan 1,5 milijardi evra obezbjediće kontragarancije preko partnerskih banaka proizvođačima mrežnih komponenata kako bi se obezbjedilo održivo snabdijevanje. To će omogućiti integraciju obnovljive energije u elektroenergetske mreže i isporuku pristupačne energije preduzećima i domaćinstvima na području EU. 

Kako bi se preduzećima obezbjedili predvidivi i pristupačni troškovi energije i ubrzale investicije u zelenu energiju, EIB i Evropska komisija pokreću pilot-program vrijedan 500 miliona evra za podršku široj primjeni korporativnih ugovora o kupovini električne energije (PPA). EIB će preko partnerskih banaka izdavati kontragarancije za deo PPA koje zaključe srednja preduzeća, kao i veća energetski intenzivna preduzeća, za dugoročnu kupovinu električne energije proizvedene iz čistih izvora.

Radi obezbjeđenja likvidnosti i obrtnog kapitala za visokoinovativna mala i srednja preduzeća koja se bave razvojem zelenih tehnologija, EIB i Komisija pokreću  program garancija CleantechEU vredan 250 miliona evra. Predviđena je i dopuna programu kojim EIB uspešno podržava proizvođače vjetroturbina i komponenti u iznosu od 1,5 milijardi evra.

Novoizabrano rukovodstvo

Ministar finansija Češke Zbinjek Stanjura imenovan je za novog predsjednika Savjeta guvernera sa jednogodišnjim mandatom, a na funkciju stupa odmah. 

„EIB ima ključnu ulogu u podršci evropskim prioritetima, od odbrane preko energetske sigurnosti, pa sve do pristupačnog stanovanja”, rekao je češki ministar finansija Zbinjek Stanjura i dodao: „Sa zadovoljstvom preuzimam funkciju predsjednika Savjeta guvernera. Radujem se bliskoj saradnji sa predsjednicom Kalvinjo i drugim ministrima finansija EU na podršci EIB u jačanju njenih aktivnosti koje treba da pomognu u prevazilaženju brojnih izazova sa kojima se Evropa suočava.”

„EIB je ubjedljivo dokazala svoju sposobnost da podrži evropske ciljeve u sve složenijem geopolitičkom okruženju i da djelotvorno ispunjava svoje dužnosti u pogledu podrške bezbjednosti i odbrani, zelenoj i digitalnoj tranziciji, kao i privrednom rastu Evrope, uz istovremeno očuvanje operativne i finansijske pozicije Banke”, izjavila je ministarka finansija Bugarske Temenužka Petkova, koja je Savjetom guvernera predsjedavala proteklih 12 mjeseci. „

Želim da se zahvalim predsjednici Kalvinjo i cijeloj instituciji i da poželim sve najbolje novom predsjedniku, svom dragom kolegi Zbinjeku Stanjuri”, dodala je.

Savjet guvernera izrazio je dobrodošlicu i Katji Pluto, kao novoj predsjednici Revizorskog odbora, koja je preuzela dužnost od Nunja Gracijasa Fernandesa. Revizorski odbor je istom prilikom predstavio svoj godišnji izvještaj.

╰┈➤ Program N1 televizije možete pratiti UŽIVO na ovom linku kao i putem aplikacija za Android /iPhone/iPad