Analiza: Njemačka krajnja desnica nikad bliže vlasti

Krajnje desna Alternativa za Njemačku (AfD) sve je bliže mogućnosti da prvi put preuzme izvršnu vlast u jednoj njemačkoj saveznoj pokrajini. Riječ je o Saksoniji-Anhalt, istočnoj pokrajini s nešto više od dva miliona stanovnika, gdje ankete AfD-u daju oko 40 posto podrške.

Prema analizi Politico-a, ono što je donedavno izgledalo kao politička teorija sada postaje realna mogućnost: prva pokrajinska vlada u Njemačkoj koju bi predvodio AfD.

“Nova teflon stranka”

Kampfner navodi da AfD zasad ne gubi podršku uprkos brojnim kontroverzama – od veza s politikom Donalda Trumpa, preko bliskosti s Rusijom Vladimira Putina, do optužbi za nepotizam, špijunažu i korupciju.

“AfD je nova teflon stranka”, ocjenjuje autor, naglašavajući da se podrška toj stranci ne smanjuje ni pod pritiskom političkih skandala.

Ako manje stranke, poput Zelenih ili liberalnog FDP-a, ne pređu izborni prag od pet posto, AfD bi mogao doći nadomak većine i postati nezaobilazan faktor u formiranju vlasti. Čak i ako se to ne dogodi, jedini način da se stranka zadrži izvan vlasti bio bi širok i nestabilan savez više drugih stranaka.

Takva koalicija, piše Politico, vjerovatno bi bila teško održiva.

Posljedice izvan jedne pokrajine

Dolazak AfD-a na izvršnu vlast imao bi, prema analizi, “seizmičke posljedice”. Ne bi promijenio samo život u Saksoniji-Anhalt, nego bi uticao i na Bundesrat, gornji dom njemačkog parlamenta u kojem sjede predstavnici saveznih pokrajina.

To bi moglo otežati koordinaciju među regionalnim administracijama, uključujući razmjenu informacija između institucija. Politički udar osjetio bi se i u Bundestagu, kao i u vladi kancelara Friedricha Merza.

Šire gledano, autor upozorava da bi to bio ključni trenutak za krajnje desne populističke pokrete širom Evrope. Također bi, kako navodi, ohrabrio Trumpovu administraciju, koja je otvoreno pokazivala simpatije prema AfD-u.

Ulrich Siegmund kao lice novog AfD-a

Centralna figura u Saksoniji-Anhalt je Ulrich Siegmund, kandidat AfD-a za premijera pokrajine. Tridesetpetogodišnji bivši prodavač ranije je bio član CDU-a, a AfD-u se pridružio prije deset godina.

Politico ga opisuje kao jednog od novih uspona stranke: političara vještog pred kamerama, izrazito prisutnog na TikToku i popularnog među mlađim biračima u pokrajini koju pogađa visoka nezaposlenost.

Starijim glasačima, navodi se, obećava povratak “dobre, stare, sigurne Njemačke”.

Siegmund tvrdi da je “posvećen vladavini prava” i da bi ljude birao prema sposobnostima. Međutim, autor analize upozorava da bi AfD, kada bi došao na vlast, testirao granice njemačkog ustavnog poretka gdje god bi mogao.

Program protiv migranata, “woke” kulture i Bauhausa

Regionalni program AfD-a u Saksoniji-Anhalt ima oko 150 stranica i, prema Politico-u, jasno pokazuje ambicije stranke.

Siegmund obećava deportaciju izbjeglica ili njihovo premještanje u “kolektivne smještaje”, iako je Saksonija-Anhalt jedna od etnički najhomogenijih njemačkih pokrajina. Prema navodima analize, tek jedan od 13 stanovnika ima migrantsko porijeklo.

AfD također najavljuje smanjenje finansiranja javnim emiterima koje smatra “neprijateljskim” i “nepatriotskim”, zabranu simbola “woke” kulture, uključujući zastave ponosa u školama, te promociju “patriotske” kulture.

Posebno je uznemirujuće, navodi Kampfner, što se u programu napada i Bauhaus, umjetnički i arhitektonski pokret duboko povezan sa Saksonijom-Anhalt.

Rusija, Ukrajina i “njemački narod”

Iako je vanjska politika u nadležnosti savezne vlade, Siegmund traži ukidanje sankcija Rusiji, povratak nastave ruskog jezika u škole i obnovu razmjena s ruskim studentima.

Za Ukrajince, prema analizi, ne želi status ratnih izbjeglica, nego ih vidi kao ilegalne migrante.

AfD u programu povezuje nizak natalitet s, kako navodi Politico, “seksualnim devijacijama i nereproduktivnim načinima života”, te obećava porezne olakšice i besplatnu brigu o djeci porodicama koje čine “otac, majka i što više djece”.

Sve to predstavlja dio borbe protiv, kako stranka tvrdi, “nestanka njemačkog naroda”.

Strah koji se pretvara u paralizu

Njemačka domaća obavještajna služba ranije je AfD na saveznom nivou klasificirala kao krajnje desnu ekstremističku organizaciju, ali je sud privremeno blokirao korištenje te oznake dok traje postupak.

Kampfner zaključuje da mnogi Nijemci strahuju od onoga što bi izbori u Saksoniji-Anhalt mogli donijeti, ali da se taj strah pretvara u paralizu.

Upravo ta nespremnost, upozorava autor, mogla bi Njemačku skupo koštati.

╰┈➤ Program N1 televizije možete pratiti UŽIVO na ovom linku kao i putem aplikacija za Android /iPhone/iPad